PLA vergaat in de zon. ABS is UV-gevoelig. PETG houdt het langer vol maar is niet ideaal voor langdurige buitenblootstelling. Wie 3D prints maakt die echt buiten moeten functioneren, heeft een ander materiaal nodig: ASA.
Wat is ASA?
ASA staat voor Acrylonitrile Styrene Acrylate. Het is een variant op ABS waarbij de butadieen-onderdelen zijn vervangen door acrylaat. Het resultaat is een materiaal met vergelijkbare mechanische eigenschappen als ABS, maar met aanzienlijk betere UV- en weerbestendigheid.
ASA is breed beschikbaar als FDM-filament en past in de meeste printers die ook ABS kunnen verwerken.
Eigenschappen van ASA
UV-bestendigheid: ASA vertoont minimale degradatie bij langdurige blootstelling aan zonlicht. ABS verkleurt en wordt broos na enkele maanden buiten; ASA houdt dit jaren vol zonder merkbare achteruitgang in kleur of mechanische eigenschappen.
Temperatuurbestendigheid: De warmtevervormingstemperatuur van ASA ligt rond de 98–100°C, vergelijkbaar met ABS. Ruim boven PLA (±60°C) en PETG (±75°C). Relevant voor onderdelen in de buurt van warmtebronnen of in een auto in de zomerzon.
Chemische bestendigheid: ASA is bestand tegen milde chemicaliën, reinigingsmiddelen en benzine, relevant voor toepassingen in de buurt van motorvoertuigen of buiteninstallaties.
Mechanische sterkte: Vergelijkbaar met ABS: stijver dan PETG, met een redelijke slagvastheid. Niet zo taai als PETG, maar sterker dan PLA bij temperatuurbelasting.
Printgedrag: vergelijkbaar met ABS
ASA is geen eenvoudig materiaal. De uitdagingen zijn vergelijkbaar met ABS:
Krimping en warping: ASA krimpt tijdens het afkoelen, wat leidt tot vervorming en loslating van de printplaat, met name bij grotere platte vlakken. Een gesloten printer met een kamertemperatuur van 40–45°C is sterk aan te bevelen.
Printtemperatuur: Nozzle 240–260°C, bed 90–110°C. Hogere temperaturen dan PLA of PETG.
Dampen: ASA geeft bij het printen lichte dampen af. Goede ventilatie is verplicht, printen in een gesloten ruimte zonder afzuiging wordt afgeraden.
Vergelijking met alternatieven
| Eigenschap | PLA | PETG | ABS | ASA |
|---|---|---|---|---|
| UV-bestendigheid | Slecht | Matig | Slecht | Goed |
| Max. temperatuur | ~60°C | ~75°C | ~100°C | ~100°C |
| Printgemak | Makkelijk | Makkelijk | Moeilijk | Moeilijk |
| Geschikt buiten | Nee | Beperkt | Nee | Ja |
| Chemische weerstand | Laag | Matig | Goed | Goed |
Wanneer ASA kiezen?
ASA is de juiste keuze als:
- Het onderdeel langdurig buiten gebruikt wordt (zon, regen, vorst)
- Hoge omgevingstemperaturen een rol spelen
- Bestandheid tegen reinigingsmiddelen of lichte chemicaliën vereist is
Als de printer geen gesloten behuizing heeft en warping een probleem is, is PETG een praktischer alternatief voor beperkte buitentoepassingen. Voor de lange termijn buiten is ASA echter de betere investering, een onderdeel dat na één zomer al verbrokkeld of verkleurd is, heeft zijn doel niet gediend.
Toepassingen
Veelgebruikte toepassingen voor ASA: buitenmontagebeugels voor camera's of sensoren, elektronica-behuizingen voor buiteninstallaties, automotive onderdelen in de motorruimte, maatwerkkappen voor buitenverlichting, tuininstallaties en bevestigingen op voertuigen.
De combinatie van UV-bestendigheid, temperatuurweerstand en solide mechanische eigenschappen maakt ASA voor buitenprints tot het meest complete materiaal in de standaard FDM-selectie.